
Кулун тутар ылааҥы күннэрин даҕайсыбытынан Чөркөөх музейдарын аат ааттаан Дьокуускай куораттан «Суруйааччы уонна кэм» диэн айар командировкаҕа өрөспүүбүлүкэ народнай суруйааччыта Наталья Ивановна Харлампьева кэлэн ыалдьыттаата.
Норуот суруйааччыта айар командировката Өрөспүүбүлүкэ 100 сылыгар уонна лоп курдук кулун тутар 16 күнүгэр айар тыл аҕатынан ааттанар Улуу А.Е.Кулаковскай-Өксөкүлээх Өлөксөй төрөөбүтэ 145 сылыгар сөп түбэһиннэрдэ.

Манна даҕатан бэлиэтээтэххэ, Чөркөөххө, Былатыан Ойуунускай аатынан Судаарыстыбаннас музейыгар улууска кэлбит ыалдьыттар тохтоон, кэпсэтэн ааһар түһүлгэлэрэ буолбута кэрэхсэбиллээх. Манна санаа-оноо сааһыланар, кэм кэрдии уратыта бэлиэтэнэр. Уопсайынан, маннык статустаах музейдар нэһилиэктэргэ дьыалабыай киин, икки өрүттэр көрсүһэр үлэлэрин эмиэ толороллор.

Наталья Харлампьеваны кытта көрсүһүүгэ тохтоотоххо, суруйааччы билиҥҥи кэми хайдах сыаналыырын бэлиэтээн эттэ, киэҥ ыырдарынан сылдьар киһи кэпсээнэ ураты тардыылаах, кэрэхсэбиллээх. Көрсүһүүгэ оскуола үрдүкү кылааһын оҕолоро кэлэн суруйааччы сылаас эргимтэтигэр киирэн үгүһү иһиттилэр, биллилэр. Бэл, чуумпуран олорон, хоһоон эйгэтин ылынан суруйааччыга ыйытыылары биэрдилэр. Онон маннык көрсүһүү, бастатан туран, үүнэн иһэр эдэр көлүөнэҕэ суолталааҕа көһүннэ. Билиҥҥи олохпутугар куйаар ситимэ өйү-санааны күөнтээбит үгэнигэр, аҕыйах да кэм иһигэр духуобунай, кинигэ эйгэтигэр интэриэстэрэ уһугунна. Наталья Ивановна дойду иһигэр биллэр «Улуу дьон олохторо» (ЖЗЛ, -авт.) серияҕа тахсыбыт «Семен Данилов» кинигэтэ хайдах оҥоһуллубутун, Семен Данилов тылбаасчыт Державинныын «Ньургун Боотур» олоҥхону хайдах кэпсэтэн тылбаастаппытын туһунан суруйбутун сырдатта. Оҕолор ыйытыыларыттан тохтоотоххо, ордук ханнык суруйааччыны сөбүлүүгүн диэҥҥэ, Наталья Ивановна: «Киһи сааһын кэрчик кэминэн суруйааччылары атыннык ылынар. Урут 20 саастааххар уонна билиҥҥи сааскар сөбүлээн аахпыт романын сүрүн геройун атыннык ылынаҕын. Онтон хоһоонньуттартар ордук А.С.Пушкины уонна Алампаҕа сүгүрүйэбин», – диэн хоруйдаата.
Тааттаҕа кэлбит ыалдьыт быһыытынан, Наталья Ивановна П.А.Ойуунускай киинэ түспүт Муҥха Дэлбэрийбиккэ, дойдутугар тиһэх кэлиитигэр олохтоохтору кытары көрсүбүт Саппыйаҕа, иккис күн Алампа төрөөбүт-үөскээбит Куобах буһарбытыгар сырытта. Кинини Чөркөөх музейдарын сэбиэдиссэйдэрэ Н.Е.Попов, М.Г.Аржаков, музей ветеран үлэһиттэрэ М.А.Тарбахов, М.М.Охотин арыаллаан, балаҕан дьиэлэри оттон, ыраахтан кэлбит ыалдьыт аал уоту аһатан, үгүһү кэпсэтэн, сүргэни көтөҕөн атаардылар.

Улуу дьон төрөөбүт-үөскээбит сирдэриттэн күүс-уох ылынан, саҥа санаалары сааһылаан, айар үлэ, туохха да кэмнэммэт билии-санаа баайын хомоҕой хонуутун кимиилээх үлэтэ суруйааччыны күүтэн турдаҕа.
С.ХАЛГАЕВА.
Хаартыскаҕа: Суруйааччы Н.И.Харлампьеваны кытары көрсүһүү түгэннэриттэн; саха киһитин ытык алаастарыгар Муҥха Дэлбэрийбиккэ, Саппыйаҕа уонна Куобах буһарбыкка ыалдьыттары кытары.